Dobrego arbuza poznasz po kilku prostych cechach. Szukaj owocu z kremowożółtą plamą od spodu, matową skórką, równym kształtem i suchą szypułką. Weź go też do ręki. Powinien być ciężki jak na swój rozmiar.
Na koniec lekko go opukaj. Dojrzały arbuz zwykle wydaje głęboki, lekko dudniący dźwięk. Nie kieruj się jednak tylko jednym znakiem. Najlepiej sprawdzić plamę, wagę, skórkę i odgłos jednocześnie.
Jak wybrać dobrego arbuza w sklepie lub na targu?
Arbuz może wyglądać idealnie, a po przekrojeniu okazać się blady, wodnisty albo niesłodki. Miąższu nie widać przez grubą skórkę, dlatego zakup często przypomina zgadywanie.
Można jednak mocno zwiększyć szansę na dobry wybór. Wystarczy zwrócić uwagę na kilka szczegółów: plamę od ziemi, ciężar, wygląd skórki, stan ogonka i dźwięk po opukaniu.
1. Sprawdź plamę od spodu
Jasna plama na boku lub spodzie arbuza to miejsce, w którym owoc leżał na ziemi. Nie docierało tam słońce, dlatego skórka ma inny kolor.
W dojrzałym arbuzie plama powinna być:
- kremowa,
- maślanożółta,
- jasnożółta.
Biała albo lekko zielona plama może oznaczać, że arbuz został zerwany zbyt wcześnie. To ważne, bo po zbiorze owoc nie staje się wyraźnie słodszy, tak jak banan czy gruszka.
Nie oceniaj jednak arbuza tylko po kolorze plamy. Jej odcień zależy też od odmiany, gleby i warunków, w których rósł owoc.
2. Porównaj ciężar kilku arbuzów
Weź do ręki dwa lub trzy arbuzy o podobnej wielkości. Najlepszym wyborem zwykle będzie ten, który wydaje się najcięższy.
Duża waga może oznaczać, że owoc:
- ma dużo wody,
- jest soczysty,
- nie wysechł w środku,
- ma zwarty miąższ.
Nie chodzi jednak o to, by wybrać największy okaz na stoisku. Liczy się ciężar w porównaniu z rozmiarem. Mały, ale ciężki arbuz może być lepszy niż duży i zaskakująco lekki.
Lekki owoc bywa niedojrzały, przesuszony albo przejrzały. Ten test przydaje się szczególnie wtedy, gdy wszystkie arbuzy wyglądają podobnie.
Przy wyborze owocu znaczenie ma też to, ile waży arbuz, bo cięższy egzemplarz o podobnej wielkości zwykle zawiera więcej wody i ma bardziej soczysty miąższ.
3. Obejrzyj skórkę i kształt
Dojrzały arbuz ma zwykle twardą, raczej matową skórkę. Mocno błyszcząca powierzchnia może wskazywać na zbyt wczesny zbiór, choć nie zawsze tak jest.
Sprawdź też kształt owocu. Arbuz może być okrągły albo podłużny, bo zależy to od odmiany. Ważne, żeby był równy i nie miał dużych wgnieceń, zapadnięć ani dziwnych wybrzuszeń.
Nieregularny kształt może wynikać z nierównego podlewania lub trudnych warunków podczas wzrostu. Nie musi oznaczać złego smaku, ale czasem wiąże się z gorszą strukturą miąższu.
Jakich uszkodzeń unikać?
Nie kupuj arbuza, który ma:
- miękkie lub zapadnięte miejsca,
- głębokie pęknięcia,
- ślady pleśni,
- wyciekający sok,
- duże brązowe plamy,
- świeże uszkodzenia,
- kwaśny lub fermentujący zapach.
Drobne rysy na skórce zwykle nie mają znaczenia. Problem zaczyna się wtedy, gdy uszkodzenie jest głębokie i sięga pod powierzchnię owocu.
Podobne pytania pojawiają się przy innych owocach, na przykład czy figi można jeść ze skórką — można, o ile są dobrze umyte i nie mają oznak zepsucia.
4. Sprawdź szypułkę
Jeżeli arbuz ma ogonek, przyjrzyj mu się z bliska. Sucha i brązowawa szypułka może oznaczać, że owoc dojrzał jeszcze na polu. Zielony, świeży ogonek czasem wskazuje na zbyt wczesny zbiór.
Nie jest to jednak pewny test. Szypułka może wyschnąć podczas transportu lub przechowywania. Zdarza się też, że arbuz w ogóle jej nie ma.
Traktuj więc ogonek jako dodatkową podpowiedź. Sam nie wystarczy do oceny jakości owocu.
5. Opukaj arbuza
Lekko uderz owoc palcami albo otwartą dłonią. Posłuchaj, jaki wydaje dźwięk.
Dojrzały arbuz zwykle brzmi:
- głęboko,
- sprężyście,
- lekko dudniąco,
- jak puste naczynie.
Bardzo tępy odgłos może oznaczać, że miąższ jest już miękki i przejrzały. Wysoki, płaski dźwięk częściej pojawia się przy owocach niedojrzałych.
Ta metoda wymaga wprawy. Najłatwiej porównać kilka arbuzów i wybrać ten, który brzmi najgłębiej. Samo opukiwanie nie daje jednak pełnej pewności.
Czy brązowe pajęczynki oznaczają słodki miąższ?
Na skórce arbuza czasem widać suche, brązowe blizny przypominające pajęczynę. W internecie można znaleźć porady, według których duża liczba takich śladów świadczy o wyjątkowej słodyczy.
Nie warto traktować tego jako pewnej zasady. Blizny mogą powstać przez otarcia, uszkodzenia skórki albo warunki, w których rósł owoc.
Niewielkie, suche ślady zwykle nie są problemem. Nie dają jednak gwarancji, że arbuz będzie słodki.
Czy okrągły arbuz jest słodszy od podłużnego?
Okrągły arbuz nie musi być słodszy od podłużnego. Popularny podział na arbuzy „żeńskie” i „męskie” nie ma podstaw botanicznych.
Kształt zależy przede wszystkim od odmiany. Zarówno okrągły, jak i wydłużony owoc może być soczysty, dojrzały i bardzo słodki.
Zamiast patrzeć tylko na kształt, sprawdź:
- ciężar,
- plamę od spodu,
- skórkę,
- ogonek,
- dźwięk po opukaniu.
Jak rozpoznać przejrzałego arbuza?
Miękkie miejsca, pomarszczona skórka i wyraźne zapadnięcia to sygnały ostrzegawcze. Taki owoc może być już przejrzały albo zacząć się psuć.
Po przekrojeniu zwróć uwagę na miąższ. Niepokojące są:
- mączysta lub włóknista struktura,
- duże puste przestrzenie,
- bardzo miękki środek,
- kwaśny zapach,
- lepki albo śluzowaty sok.
Arbuza z pleśnią, śluzem lub fermentującym zapachem nie należy jeść. W takiej sytuacji najlepiej wyrzucić cały owoc.
Jak wybrać krojonego arbuza?
Przy zakupie połówki lub ćwiartki możesz od razu zobaczyć miąższ. To ułatwia wybór, ale trzeba też sprawdzić sposób przechowywania.
Dobry krojony arbuz ma:
- zwarty i soczysty miąższ,
- świeży, lekko słodki zapach,
- czyste opakowanie,
- niewielką ilość soku na dnie,
- powierzchnię bez śluzu i zaschniętych brzegów.
Kawałki powinny leżeć w lodówce lub chłodzonej ladzie. Nie kupuj arbuza, który stoi w cieple, rozpada się albo pachnie kwaśno.
Nie oceniaj go wyłącznie po kolorze. W zależności od odmiany miąższ może być czerwony, różowy, żółty, a nawet pomarańczowy.
Jak przechowywać arbuza po zakupie?
Całego, nieuszkodzonego arbuza można przez krótki czas trzymać w chłodnym i zacienionym miejscu. Nie stawiaj go przy kaloryferze, kuchence ani na mocno nasłonecznionym parapecie.
Podczas upałów lepiej włożyć owoc do lodówki. Po przekrojeniu chłodzenie jest już konieczne.
Odkrytą część zabezpiecz folią, pokrywką albo przełóż kawałki do zamkniętego pojemnika. Dzięki temu miąższ nie wyschnie i nie przejmie zapachów innych produktów.
Przed krojeniem umyj skórkę pod bieżącą wodą. Nóż przechodzi przez jej powierzchnię, więc może przenieść brud i drobnoustroje na miąższ.
Najważniejsze wnioski
- Wybierz arbuza ciężkiego w stosunku do jego wielkości.
- Szukaj kremowej lub żółtej plamy od spodu.
- Skórka powinna być twarda, raczej matowa i bez miękkich miejsc.
- Sucha szypułka może wskazywać na dojrzałość, ale nie daje pewności.
- Dojrzały arbuz zwykle wydaje głęboki, dudniący dźwięk.
- Nie oceniaj owocu tylko na podstawie jednej cechy.
- Brązowe pajęczynki i okrągły kształt nie gwarantują słodkiego smaku.
- Owocu z pleśnią, śluzem lub kwaśnym zapachem nie należy jeść.
FAQ
Jak wybrać słodkiego arbuza?
Wybierz ciężki owoc z kremowożółtą plamą, matową skórką i suchym ogonkiem. Opukaj go i sprawdź, czy wydaje głęboki, sprężysty dźwięk. Słodyczy nie da się jednak ocenić ze stuprocentową pewnością bez przekrojenia arbuza.
Jaki kolor powinna mieć plama na arbuzie?
Najlepszym znakiem jest plama kremowa, maślana albo żółta. Biała lub zielonkawa może oznaczać, że arbuz został zebrany zbyt wcześnie.
Czy arbuz powinien być twardy?
Tak. Skórka powinna być twarda i nie uginać się pod lekkim naciskiem. Miękkie miejsca mogą świadczyć o uszkodzeniu, przejrzeniu albo psuciu się owocu.
Czy duży arbuz jest słodszy?
Nie zawsze. Rozmiar nie decyduje o smaku. Ważniejsze są ciężar, dojrzałość, odmiana i warunki, w których arbuz rósł.
Czy arbuz dojrzewa po zerwaniu?
Po zbiorze może nieco zmienić strukturę, ale nie staje się wyraźnie słodszy. Dlatego tak ważne jest, by został zerwany w odpowiednim momencie.
Dlaczego arbuz jest pusty w środku?
Puste przestrzenie mogą powstać przez nierówny rozwój, warunki wzrostu, problemy z zapyleniem albo cechy danej odmiany. Jeśli miąższ pachnie świeżo, nie ma śluzu ani pleśni, taki arbuz nie musi być zepsuty.
